Phát hiện và phòng ngừa thiếu máu, thiếu sắt

Vai trò của sắt đối với cơ thể

Sắt có vai trò quan trọng trong tổng hợp hemoglobin trong cơ thể. Khoảng 65 - 67% lượng sắt trong cơ thể chứa trong hemoglobin, 30% sắt dự trữ ở dạng ferritin và hemosiderin tại các tế bào liên võng nội mô (chủ yếu ở gan) và một phần nhỏ sắt tham gia cấu trúc một số enzym. Rối loạn chuyển hóa sắt sẽ ảnh hưởng trước hết đến quá trình tổng hợp hemoglobin và kho sắt dự trữ.

Nguyên nhân gây thiếu máu, thiếu sắt?

-        Cung cấp thiếu sắt (thiếu sữa mẹ, ăn bột kéo dài, trẻ đẻ non…)

-        Mất máu mạn tính (chảy máu, đái máu, nhiễm ký sinh trùng…)

-        Tăng nhu cầu sắt (đẻ non, dậy thì, phụ nữ có thai…)

-        Kém hấp thu sắt (tiêu chảy kéo dài, kém hấp thu, cắt dạ dày…)

Ảnh hưởng của thiếu máu, thiếu sắt đối với sức khỏe

Thiếu máu thiếu sắt có đặc điểm là thiếu máu nhược sắc, sắt và Ferritin huyết thanh giảm. Thiếu máu thiếu sắt rất phổ biến và là thiếu máu dinh dưỡng chủ yếu ở trẻ em. Thiếu máu xảy ra từ từ, mức độ thường nhẹ đến vừa, ít khi thiếu máu nặng.

Kèm theo thiếu máu có một số biểu hiện:

+ Da xanh, niêm mạc nhợt; móng tay và móng chân nhợt nhạt.

+ Trẻ mệt mỏi, ít vận động, chậm phát triển, với trẻ lớn học kém tập trung.

+ Chán ăn, viêm teo gai lưỡi, kém hấp thu.

+ Mạch nhanh, tim to ra, thở nhanh.

Tình trạng này nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, công việc và cuộc sống. Phụ nữ đang mang thai bị thiếu máu sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển thai nhi. Vì vậy, bệnh cần được chẩn đoán và phát hiện sớm.

Cách phát hiện thiếu máu, thiếu sắt

Xét nghiệm máu là công cụ cơ bản để chẩn đoán thiếu máu thiếu sắt, bao gồm các xét nghiệm sau:

1. Tổng phân tích tế bào máu ngoại vi.

2. Định lượng sắt huyết thanh: là lượng sắt trong máu tuần hoàn.

3. Định lượng transferrin: Transferrin là protein vận chuyển sắt chính của cơ thể.

4. Định lượng ferritin: Ferritin là protein dự trữ sắt chính của cơ thể, được sản xuất ở gan. Lượng ferritin huyết thanh phản ánh lượng sắt dự trữ của cơ thể.

5. Chỉ số bão hòa sắt.

Cách phòng ngừa thiếu máu, thiếu sắt

Nhiều người cho rằng khi thiếu máu là ngay lập tức bổ sung sắt, tuy nhiên điều đó chưa đúng. Thiếu sắt là một trong nhiều nguyên nhân gây thiếu máu. Vì vậy, trước khi bổ sung sắt, người dân cần làm xét nghiệm máu để biết được cơ thể có thực sự thiếu sắt hay không thì mới bổ sung sắt.

Thái Thuý (Tổng hợp)